Wat heb ik?

vraag en antwoord
  • Ongeveer drie miljoen mensen in Nederland hebben jaarlijks psychische klachten.

    Toch rust er nog vaak een taboe op psychische problemen, terwijl het iedereen kan overkomen. Veel mensen durven niet over hun problemen te praten uit schaamte of uit angst ‘gek’ gevonden te worden. Toch is het belangrijk om uw probleem met anderen te delen en er niet alleen mee rond te blijven lopen.

    Contact met uw huisarts

    Heeft uw kind of uzelf  al langere tijd psychische klachten? Blijf er niet te lang mee rond lopen. Schroom niet en neem contact op met uw school, wijkteam of huisarts. Deze kan met u bespreken wat de mogelijkheden zijn en u eventueel doorverwijzen naar Buro 3o

    Psychische klachten

    Hieronder vindt u de meest voorkomende klachten. In deze informatie vindt u vaak een link die meer informatie geeft wanneer uw klachten u ernstig gaan belemmeren en een stoornis kunnen zijn waarvoor professionele hulp nodig is .

    Angstig of paniekerig

    Iedereen is weleens bang of in paniek. En dat is maar goed ook, want angst waarschuwt voor gevaar. Maar als u bang bent terwijl er eigenlijk geen aanleiding voor is, dan is er iets aan de hand.

    Angst kan verschillende vormen aannemen: van voortdurende bezorgdheid of piekeren tot heftige aanvallen van paniek en angst daarvoor. Bovendien kunnen er door de angst problemen bijkomen in de vorm van somberheid, concentratieproblemen en gezondheidsproblemen.

    Belemmert angst uw dagelijks leven?

    Bent u vaak angstig, terwijl er eigenlijk geen sprake is van (reeël) gevaar? Vermijdt u gewone situaties steeds vaker, maar neemt uw angst er niet door af? Bent u dagelijks bezig met piekeren over mogelijke tegenslagen of gevaren die zich in de toekomst voor kunnen doen? Controleert u urenlang of u alle deuren, ramen of het gas wel hebt afgesloten? Raakt u regelmatig in paniek bij het idee dat u een telefoontje plegen? Of piekert u voortdurend over uw gezondheid en kunt u dit niet loslaten ondanks het feit dat de doktoren niets hebben kunnen vinden? Dan kan het heel goed zijn dat u een angststoornis heeft. De eerste stap is toegeven en accepteren dat er iets aan de hand is. Neem uw gevoelens en klachten serieus. Angststoornissen zijn goed te behandelen. 
    Lees meer :

    Druk zijn en concentratieproblemen hebben

    Een baan vraagt veel van u. Afspraken hoort u na te komen, soms kunt u anderen niet storen en tijdens vergaderingen moet u bijvoorbeeld lang naar dezelfde persoon luisteren. Maar wat als u voortdurend druk in uw hoofd bent en daardoor moeite hebt met al deze zaken.    
    Onrust
    Dan kan het zijn dat u een vorm van ADHD heeft. Eigenlijk beheerst chaos dan uw leven. Voortdurend is uw hoofd met van alles bezig. Als u op de bank een serie zit te kijken, denkt u ondertussen over alles na wat u die avond en de dag erna nog moet doen. U bent voortdurend dingen kwijt, omdat u moeite heeft met ordenen en opruimen. U kunt ook niet rustig stilzitten. Wachtrijen zijn voor u een ramp en misschien zijn uw voeten als u aan tafel zit wel constant in beweging of voelt u voortdurend de drang om op te staan.
    Direct reageren
    Ook in gesprekken heeft u last van deze onrust. U bent voordurend afgeleid door wat er om u heen gebeurt. Een langsrijdende scooter, een pen die valt of een geluid dat u hoort, trekt direct de aandacht. Daarbij bent u impulsief. U kunt soms zomaar een opmerking maken zonder daar eerst over na te denken. Ook in uw beslissingen bent u impulsief. Misschien bent u regelmatig van baan, studie of huis gewisseld of besluit u soms zomaar om nog dezelfde dag naar het zuiden van het land te gaan of op vakantie.

    Als u hier last van heeft, kunt u daar veel hinder van ondervinden. ADHD is niet te verhelpen, maar met begeleiding kunt u wel leren met de chaos en drukte om te gaan.  
    Lees meer:

    Moeilijk of hinderlijk gedrag

    Geen enkel mens is gelijk. De een is erg druk van aard, de ander juist rustig. Sommigen onder ons hebben veel vertrouwen in de medemens, terwijl anderen juist zeer wantrouwend tegen alles en iedereen aankijken. Niet iedereen is even gemakkelijk in de omgang. Sommige mensen hebben persoonlijkheidstrekken die vooral voor de omgeving als ‘vervelend’ worden ervaren. Bent u bijvoorbeeld erg afhankelijk van anderen en claimt u uw partner nogal? Het is goed om te bedenken dat het hier niet om u als persoon gaat, maar om het moeilijke gedrag wat u heeft. Dit gedrag kan voor de omgeving erg vervelend zijn, maar voor u zelf ook. 
    Van theatraal gedrag tot extreem verlegen
    Moeilijk gedrag is er in soorten en maten. U kunt bijvoorbeeld impulsief, extreem verlegen of onvoorspelbaar gedrag hebben. Of u heeft last van extreme schommelingen in uw stemming en gedrag. U kunt uw emoties niet bedwingen, waardoor u zichzelf soms iets aandoet. Maar er zijn ook mensen die zeer ingenomen zijn met de eigen prestaties en weinig inlevingsvermogen en begrip voor de ander kunnen opbrengen. Allemaal gedrag wat voor de omgeving erg lastig kan zijn om mee om te gaan. Maar vaak voor u zelf dus ook. 
    Gedrag dat fors afwijkt
    Heeft u in uw jeugd veel nare dingen meemaakt? Bent u mishandeld, heeft u uw ouders jong verloren of had u te maken met erge ziektes? Als u in aanleg gunstige kwaliteiten heeft meegekregen, zoals doorzettingsvermogen en inschikkelijkheid, dan kunt u er wellicht sterker uitkomen. Maar vaak vormen zulke ervaringen een risico voor de ontwikkeling van een persoonlijkheidsstoornis. Er zijn veel verschillende persoonlijkheidsstoornissen, waaronder borderline of een dwangmatige of paranoïde persoonlijkheidsstoornis. Alleen als gedrag fors afwijkt van de omgeving en dat tot problemen leidt, is er eventueel sprake van een persoonlijkheidsstoornis.
    Lees meer:

    Moeite met contact
     

    Een praatje maken of een luisterend oor bieden aan iemand; het zijn voor veel mensen de normaalste zaak ter wereld. Of lachen om de grappige beeldspraak van een ander of begrijpen waar iemand het over heeft als hij zegt ‘daar kraait geen haan naar’.
    Moeilijk te begrijpen
    Als iemand een beetje anders uit de ogen kijkt en hij eigenlijk heel verdrietig is, snapt niet iedereen deze subtiele hint. Voor iemand met autisme is dit al helemaal lastig. U maakt moeilijk contact met anderen, neemt woorden letterlijk en u kunt veel met hetzelfde bezig zijn. Voor mensen met autisme is de wereld om hen heen soms moeilijk te begrijpen. Maar u wordt zelf ook niet altijd begrepen. Waarom reageert u niet zoals ieder ander? Waarom bent u zo gefixeerd op dinosaurussen of deuren?
    Een onzichtbare handicap
    Als u zich herkent in bovengenoemde voorbeelden kan het zijn dat u autisme heeft. Er gaat dan bij u iets mis in de hersenen. Informatie die via de zintuigen binnenkomt wordt bij u anders verwerkt. U heeft moeite om de details die u waarneemt te verwerken tot een samenhangend geheel.
    Autisme is een levenslange, vaak onzichtbare, handicap die invloed heeft op alle levensgebieden in alle levensfasen. U heeft eigenlijk uw leven lang deskundige begeleiding nodig. Met meer begrip van de omgeving en de juiste begeleiding kunt u naar uw school of werk blijven gaan en relaties met anderen onderhouden.
    Lees meer:

    Moeite met het verwerken van een trauma

    Een nare of zelfs schokkende gebeurtenis in uw leven kan veel met u doen. Als u beroofd wordt, bij een ernstig auto-ongeluk betrokken bent of slachtoffer bent van een mishandeling, kunt u daar nog een tijd last van hebben. Zeker als de gebeurtenissen lange tijd hebben aangehouden, zoals bij verwaarlozing of misbruik in de vroege jeugd kunt u daardoor grote psychische problemen ervaren.
    Spanning of angst
    Als u iets traumatisch heeft meegemaakt, kan het zijn dat u zich daarna veel gespannener voelt dan voor de gebeurtenis. Echt ontspannen vindt u een stuk moeilijker. Misschien heeft u last van herbelevingen. Als u op een plek komt of een geluid hoort dat herinnert aan de gebeurtenis, ziet u het weer voor u en beleeft u het opnieuw. Ook in uw slaap kunt u in de vorm van nachtmerries deze herbelevingen ervaren en daardoor slecht slapen. Daarbij kunt u lichamelijk merken dat u hevig schrikt of angstig bent. U gaat bijvoorbeeld sneller ademen, uw hart gaat sneller kloppen en u gaat transpireren.
    Dagelijks leven
    Door uw trauma is het lastiger uw dagelijkse taken te volbrengen. Doordat uw gedachten afdwalen kunt u zich minder goed concentreren en vergeet u sneller dingen. Op het werk kan dat bijvoorbeeld voor problemen zorgen. Daarbij heeft u minder belangstelling voor uw hobby’s, andere mensen en de toekomst. Het trauma neemt een belangrijke plaats in in uw gedachten en daardoor is er minder ruimte voor andere zaken. U kunt last hebben van een negatief zelfbeeld, sneller de controle verliezen over uw emoties en gedrag en u heeft wellicht meer moeite anderen te vertrouwen. Ook kan het zijn dat u om herbelevingen te voorkomen steeds meer plekken of activiteiten gaat vermijden, wat uw dagelijks functioneren belemmert.
    Lees meer:

    Rouw- en verliesverwerking

    Regelmatig worden mensen opgeschrikt door een overlijden, van hun partner, vader, moeder, kind of andere geliefde. Soms komt het overlijden na een ernstige ziekte en wordt het min of meer verwacht. Vaak ook is het onverwacht, door bijvoorbeeld een ongeval in het verkeer. Na het overlijden van een dierbare gaan mensen rouwen.
    Verwarrende gevoelens
    Veel nabestaanden kampen met intense, verwarrende en soms ook tegenstrijdige gevoelens. Niet alleen verdriet, angst, hulpeloosheid en wanhoop, maar ook boosheid, teleurstelling en schuldgevoelens kunnen voorkomen. Sommigen willen zo graag bij de overledene zijn dat ze aan zelfdoding gaan denken. Deze gedachten kunnen heel beangstigend zijn, maar verdwijnen na verloop van tijd meestal vanzelf. Naast psychische klachten, kunnen er ook lichamelijke klachten zijn. Men kan last hebben van vermoeidheid, concentratieproblemen, slecht slapen en weinig eetlust. Ook hoofd- en nek- en rugpijn, hartkloppingen, hyperventilatie, het extreem koud hebben of hevig transpireren kunnen ook voorkomen.
    Geen rouwproces hetzelfde
    Er bestaat niet zoiets als hét rouwproces. Er is niet één manier van verliesverwerking, waarbij men aanvankelijk zeer verdrietig is en geleidelijk minder verdrietig wordt. Ook uit rouw zich niet altijd in zichtbaar verdrietig gedrag. De een zal behoefte hebben om over de overledene te praten of samen foto’s te bekijken. De ander trekt zich juist terug, bekijkt de foto’s liefst alleen of verwerkt het verlies door hard te werken of te sporten.

    Er zijn een aantal aspecten die invloed hebben op de rouwverwerking. Zo zijn de omstandigheden rond het overlijden belangrijk. Acceptatie kan moeilijker zijn wanneer afscheid nemen niet mogelijk was. Ook de persoonlijkheid van de nabestaande speelt een rol. Iemand die optimistisch of actief van aard is kan makkelijker steun vragen. En wanneer mensen de dood zien als onderdeel van het leven of steun vinden in hun geloof, helpt dit vaak het overlijden van een naaste te accepteren.

    Somber en futloos

    Iedereen voelt zich wel eens somber of treurig. Zulke gevoelens kunnen opkomen na een tegenslag of ruzie, het verlies van een dierbaar iemand of zomaar. Meestal trekt zo’n sombere bui vanzelf weg. Maar bij sommige mensen blijft deze stemming aanhouden.
    Nergens meer zin in
    Als u depressief bent hebt u nergens meer zin in. Eigenlijk ervaart u, wat u vroeger leuk vond, niet meer als plezierig. U kunt weinig energie op brengen voor uw werk, de dagelijkse bezigheden en sociale contacten. En dat kan ervoor zorgen dat u zich terugtrekt; niet meer zichzelf kunt zijn. De concentratie kan afnemen en soms bent u prikkelbaar. Ook kunt u lichamelijke klachten hebben, zoals een verminderde of juist toegenomen eetlust en slaapproblemen. Ook uw seksuele gevoelens kunnen door een depressie verminderen. U beleeft veel minder plezier aan het leven dan voorheen. De kleur die het leven ooit had, is verloren gegaan.
    Heeft uw leven geen kleur meer?
    Sommige mensen lopen al jaren rond met neerslachtige gevoelens, anderen nog maar kort. Daarbij verschilt ook de ernst van de klachten. Sombere gevoelens zijn moeilijk te begrijpen: voor uzelf, maar ook voor anderen. Ze geven een gevoel van onmacht. Maar er is zeker iets te doen aan een depressie. Dankzij gesprekken met een hulpverlener, eventueel in combinatie met medicijnen, kunt u uw leven weer kleur geven.
    Lees meer:

    Stressklachten

    Stress en burnout zijn belangrijke gezondheidsproblemen. Iedereen heeft weleens last van stress, dat hoort bij het leven. U raakt bijvoorbeeld gestresst als u in de file staat of als u het even heel druk op uw werk hebt. Of als u opeens hard op de rem moet trappen of wanneer er thuis spanningen zijn.
    Gezonde spanning of ongezonde stress?
    Normaal gesproken gaat de stress na een stressvolle gebeurtenis weer over. Bijvoorbeeld na het doen van een moeilijk examen of een stressvolle periode op het werk. Wanneer uw werkdruk echter constant hoog is, of er thuis voortdurend spanningen zijn, bouwt u voortdurend stress op. Als de spanningen meer worden dan u aan kan, ontstaat er overbelasting en uitputting. In het ergste geval kan het overspannenheid of een burnout veroorzaken.
    Verschijnselen van stress en overbelasting
    Stress uit zich vaak eerst in ‘onopvallende’ klachten. U slaapt slecht, heeft last van maagpijn of eczeem. Als de stress langer aanhoudt en u geen tijd heeft om te herstellen van spanningen, worden de gevolgen op meer gebieden merkbaar. Uw weerstand wordt minder, u krijgt last van aanhoudende moeheid en een gejaagd gevoel. Verder kunt u onder meer last krijgen van spierpijn, hoofdpijn, prikkelbaarheid, futloosheid,  darmproblemen, huilbuien, hartkloppingen, een hoge bloeddruk of verhoogd cholesterol, angstgevoelens en geheugenproblemen. Door deze klachten gaan mensen vaak sociale contacten meer uit de weg, kan rook- alcohol- of drugsgebruik toenemen en worden soms meer slaap- en kalmeringsmiddelen gebruikt.
    Overspannen of burnout
    Langdurige blootstelling aan stress kan mensen overspannen maken. Dit wordt ook wel chronische stress, overwerktheid of (emotionele) overbelasting genoemd. Vaak zijn een paar weken voldoende om weer te herstellen. Soms is de overbelastig zo groot dat rusten alleen niet helpt. U kunt dan niet meer werken en nauwelijks in uw gezin functioneren. Bij een burn-out voelt u zich lichamelijk en geestelijk uitgeput. Zelfs gewone, dagelijkse dingen worden steeds moeilijker, alles kost u veel energie en u kunt niet meer zo goed nadenken. Een klein voorval is dan vaak de druppel die de emmer doet overlopen, waarna u instort. Een tijdje rust nemen helpt dan niet meer. Hulp en training zijn nodig om weer beter te worden.
    Lees meer:

    Verward zijn of stemmen horen

    De wereld is erg complex. Er gebeurt zoveel dat het haast niet te bevatten is. Maar wat als u zelf al in de war bent of stemmen hoort. Dan wordt het nog ingewikkelder.
    In de war
    Misschien is het u wel eens gebeurd dat u thuis bent en ineens het gevoel hebt dat er iemand tegen u praat, terwijl er niemand is. Of dat u geuren ruikt of dingen ziet die door een vriend of familielid in de buurt niet worden waargenomen. Dan kan het zijn dat u last heeft van hallucinaties. U ziet, ruikt of hoort dan dingen die er in werkelijkheid niet zijn. 
    Het kan dan gaan om iets dat u met uw eigen oren, neus of ogen heeft gemerkt, maar ook om gevoelens of gedachten. U kunt bijvoorbeeld denken dat u achtervolgd wordt of dat de nieuwslezer rechtstreeks tegen u spreekt. Maar u kunt ook denken dat u geboren bent om de aarde van de ondergang te redden of dat de mensen in uw buurt uw gedachten kunnen lezen en speciaal op u letten. Dan kunt u behoorlijk in de war raken van de wereld om u heen. Het wordt dan steeds moeilijker logisch na te denken en de kans bestaat dat u gekke dingen gaat doen, bijvoorbeeld uw ramen dichtspijkeren of schelden op mensen die u op straat tegenkomt. Eigenlijk is het steeds moeilijker om uw gevoelens onder controle te houden. U wordt zomaar boos, erg uitbundig of somber.
    Stemmen
    Als u daarbij in uw hoofd ook nog stemmen hoort die u vertellen wat u moet doen, wordt het nog onrustiger. Deze stemmen kunnen u bijvoorbeeld opdrachten geven of zo aanwezig zijn dat u moeilijk een gesprek kunt voeren of een film kunt kijken. Stemmen kunnen erg beangstigend zijn. Mensen in uw omgeving vinden het vaak raar en dat kan ervoor zorgen dat u er moeilijk over praat.
    Hoe lastig het ook is om over uw verwardheid of stemmen te praten. Het is beter om dat wel te doen. Al deze zaken zijn namelijk een signaal dat u een psychose kunt krijgen of misschien al heeft.
    Lees meer: